Dieta bezglutenowa – co w praktyce oznacza?

Obecnie, dieta bezglutenowa, wydaje się być hitem wśród osób dbających o sylwetkę i prowadzących zdrowy styl życia. Jeszcze kilka lat temu dietę bezglutenową stosowała wyłącznie grupa ludzi cierpiących na celiakię. Piramida żywieniowa opracowana w 1992 roku wskazuje, że pełnoziarniste produkty, które przecież także zawierają gluten, są podstawą zdrowej diety. Co oznacza w praktyce dieta bezglutenowa?

Wiele osób, które stosują dietę bezglutenową, tak naprawdę spożywa niewielkie ilości glutenu, który jest składnikiem bardzo wielu produktów spożywczych. Restrykcyjna dieta bezglutenowa dotyczy osób, które cierpią z powodu choroby trzewnej zwanej też celiakią. Jest to trwała nietolerancja glutenu u osób z tendencjami genetycznymi. Czego w żadnym wypadku nie powinna jeść osoba chora na celiakię?

Restrykcyjna dieta bezglutenowa – wybrane produkty zabronione

  • wszystkie produkty zbożowe – czyli każe pieczywo, które nie jest oznaczone jako bezglutenowe. Pieczywo pszenne, żytnie, pszenżyto, durum i orkiszowe jest zabronione. Musli, kasze owsiane i zbożowe, pizza, ciasta, drożdżówki, ciastka, panierki z bułki tartej oraz makarony, piwo zawierające słód jęczmienny, kiełki pszenne.
  • Wędliny – obecnie wiele produktów zawiera śladowe ilości glutenu, którym produkty dotknięte są już na etapie produkcji. Szczególnie „skażone” mogą być wędliny wysoko przetworzone, a także pasztety, konserwy rybne i mięsne, kotlety mielony, pulpety oraz parówki.
  • Produkty mleczne – czyli jogurty z dodatkiem zbóż, śmietana do której często dodawane są zagęstniki, żółte sery wątpliwej jakości, sery topione, niektóre sery twarogowe z dodatkiem zagęstników oraz sery pleśniowe.
  • Przetwory warzywne i owocowe – gluten mogą zawierać koncentraty pomidorowe, warzywa w puszkach (fasola, groszek), sałatki z sosami majonezowymi, niektóre gotowe wegetariańskie dania np. kotlety sojowe lub pasztety sojowe.
  • Słodycze – czekolada, ciastka, żelki, cukierki z nadzieniem.
  • Napoje – czekolada na gorąco, kawa zbożowe i niektóre kawy rozpuszczalne.
  • Oprócz tego, gluten może być także w niektórych przyprawach (tych przetworzonych), kupnych owocach suszonych, musztardzie, ketchupie i gumach do żucia.

Lista produktów zabronionych w diecie bezglutenowej ja widać – jest całkiem spora. Trudno sobie wyobrazić codzienne przygotowywanie posiłków bez produktów, które dla większości ludzi są podstawą codziennego odzywania.

Co zatem jest wskazane dla osób cierpiących na chorobę trzewną?

W sklepach znajdziemy wiele produktów oznakowanych jako „bezglutenowe”. Najczęściej nie są to jednak produkty zdrowe, bo są mocno przetworzone i zawierają mnóstwo tłuszczu oraz soli. Dlatego zaleca spożywanie produktów naturalnych nieprzetworzonych, uzupełniając ewentualnie od czasu do czasu produktami gotowymi. Osoba z nietolerancją glutenu może opierać swoją dietę na:

 

  • ryżu
  • roślinach bulwiastych (ziemniaki, maniok)
  • kasza jaglana
  • gryka
  • komosa ryżowa
  • amarantus
  • rośliny strączkowe, przetworzone we własnej kuchni – grosz, fasola, cieciorka
  • orzechy
  • jajka
  • mięso nieprzetworzone, najlepiej ze sprawdzonych źródeł
  • sery – pod warunkiem, że są nie jest to produkt seropodobny
  • naturalny twaróg
  • świeżych owocach i warzywach ze sprawdzonych źródeł

Nietolerancja glutenu wymusza na chorych dokładne czytanie etykiet, a przede wszystkim stałą konsultację lekarską. W każdym z wyżej wymienionych produktów może znajdować się śladowa ilość glutenu, dlatego nie można ufać napisowi na opakowaniu.

Dieta bezglutenowa, w tym popularnym wydaniu jest często po prostu dieta niskoglutenową. Częstość zachorowań na celiakię wciąż wzrasta. Jest to spowodowane spożywaniem dużej ilości glutenu, nie bez znaczenia pozostają także obecne możliwości diagnostyczne, które pozwalają na szybsze rozpoznanie choroby.

źródła:

http://www.medicalnews.ump.edu.pl/uploads/2009/5-6/324_5-6_78_2009.pdf

http://www.wspolczesnadietetyka.pl

http://www.celiakia.pl